<\/p>\n
Prezentuj\u0119 pierwszy z dw\u00f3ch materia\u0142\u00f3w publikowanych w ramach konkursu ,,Lata 80″.\u00a0 Oto par\u0119 s\u0142\u00f3w o Sf dawnych lat.
\nZapraszam.<\/p>\n
<\/p>\n
Sci-fi jako gatunek mam za ciekawy, my\u015bl\u0119, \u017ce \u015bmia\u0142o mo\u017ce by\u0107 uznawany za najm\u0105drzejsz\u0105 i najbogatsz\u0105 w przekaz ga\u0142\u0105\u017a fantastyki, jest to jednak gatunek-rzeka, ma\u0142o przeze mnie znany. W Polsce \u2013 Lem wydaje mi si\u0119 najwybitniejszy i to niby truizm, ale s\u0142ysza\u0142em te\u017c opinie za Zajdlem, tego ksi\u0105\u017cki dopiero od niedawna zacz\u0119\u0142y na mnie czeka\u0107 na p\u00f3\u0142ce, dlatego samodzielnie tego jeszcze nie rozstrzygn\u0119. A je\u015bli chodzi o rynek \u015bwiatowy…<\/em><\/p>\n S\u0105 w sci-fi space opery, strzelaj\u0105ce fazery i roboty \u2013 jest to popularne, wr\u0119cz popkulturowe (Star Wars itp.), ja jednak inny nurt\/podgatunek za najciekawszy uznaj\u0119 \u2013 science fiction socjologiczno-polityczne, czyli wszelkie utopie i ich antyodpowiedniki (ten pierwszy pojawia si\u0119 zazwyczaj po to, by w zwrocie akcji okaza\u0107 drugim). Za najprostszy szablon tworzenia antyutopii uznaj\u0119: wzi\u0105\u0107 sfer\u0119 \u017cycia, kt\u00f3ra wydaje si\u0119 nam ca\u0142kowicie naturalna, po czym si\u0119 jej pozby\u0107. Z braku wolno\u015bci (alias \u2013 komunizm) narodzi\u0142 si\u0119 Rok 1984, z kwestiami genetyczno-rodzicielskimi rozprawi\u0142 si\u0119 Nowy wspania\u0142y \u015bwiat, z emocji ludzkich zrezygnowano w Equilibrium, pewnego rodzaju pozbawienie wolnej woli \u2013 Mechaniczna pomara\u0144cza. Czy to, \u017ce bohaterami s\u0105 zawsze ci nieliczni, wy\u0142amuj\u0105cy si\u0119 z tego schematu, czasami po pewnym czasie, jest sztamp\u0105? Oczywi\u015bcie, \u017ce nie \u2013 z drugiej strony ciekawym by\u0142oby zobaczy\u0107 \u015bwiat z perspektywy jakiej\u015b Delty czy Omegi, przeci\u0119tniaka jednak z tego surowca nie tworzy si\u0119 powie\u015bci, zw\u0142aszcza wybitnych.<\/em><\/p>\n Zar\u00f3wno dzie\u0142o Orwella, jak i Huxleya by\u0142y dla mnie naprawd\u0119 g\u0142\u0119bokim prze\u017cyciem, zw\u0142aszcza pocz\u0105tek tego drugiego \u2013 to by\u0142 dosy\u0107 stanowczy najazd na moj\u0105 psychik\u0119. I w\u0142a\u015bnie tak silnie powinny oddzia\u0142ywa\u0107 na emocje dobre ksi\u0105\u017cki \u2013 dobrze jest poczu\u0107, jakim piek\u0142em jest \u015bwiat zrodzony w wyobra\u017ani autora. Tym bardziej, je\u015bli ko\u0144cem nie jest jakie\u015b katharsis w stylu wspomnianego Equilibrium \u2013 to zwie\u0144czenie w stylu Hollywood\u2019u, w wizjach wspomnianych pisarzy \u2013 ucieczki nie ma.<\/em><\/p>\n Z innych ciekawych zagranicznych \u2013 Kroniki marsja\u0144skie Bradbury\u2019ego, ksi\u0105\u017cka niezwykle zr\u00f3\u017cnicowana, lecz ca\u0142y czas bardzo… poetycka i subtelna. Jej nie da si\u0119 opowiedzie\u0107 \u2013 dlatego trzeba j\u0105 po prostu przeczyta\u0107. Niejednokrotnie.<\/em><\/p>\n Z czytanych obecnie \u2013 wypo\u017cyczone dosy\u0107 losowo Accelerando Charlesa Strossa \u2013 powie\u015b\u0107 dosy\u0107 \u015bwie\u017ca w wizji, mix cybernetyki , transhumanizmu i dosy\u0107 nietypowej wizji (nie ca\u0142kiem) Obcych. Po takich ksi\u0105\u017ckach wida\u0107, \u017ce powstawa\u0142y w trudach, latami, dlatego z samego szacunku dla autora i gatunku warto spr\u00f3bowa\u0107. Zag\u0142\u0119bi\u0142em si\u0119 jeszcze niezbyt daleko, przez multum zastosowanych technologicznych wyra\u017ce\u0144 odbi\u00f3r jest trudny, tre\u015b\u0107 jednak to w pe\u0142ni rekompensuje.<\/em><\/p>\n Na koniec jeszcze \u2013 jak to z tym Lemem. Zacz\u0119\u0142o si\u0119 od Bajek robot\u00f3w w podstaw\u00f3wce, t\u0119 wa\u017cniejsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 jego tw\u00f3rczo\u015bci mia\u0142em okazj\u0119 pozna\u0107 dopiero dor\u00f3s\u0142szy do\u0144, dopiero w liceum \u2013 i ju\u017c niestety po\u015bmiertnie wzgl\u0119dem autora. Jak dot\u0105d: wspomniane Bajki…, Dzienniki gwiazdowe, Niezwyci\u0119\u017cony, Cyberiada, Solaris, Kongres futurologiczny (znakomita antyutopijka) i Doskona\u0142a pr\u00f3\u017cnia (pierwsze s\u0142owo mo\u017cna \u015bmia\u0142o zastosowa\u0107 i do jako\u015bci).\u00a0\u00a0 Solaris mam za powie\u015b\u0107 r\u00f3wnie genialn\u0105 jak trudn\u0105 w odczytaniu, podobnie jest z najwa\u017cniejsz\u0105 podr\u00f3\u017c\u0105 z Dziennik\u00f3w gwiazdowych \u2013 nosz\u0105c\u0105 numer 21. Ile si\u0119 o Lemie nie powie, czy napisze, mo\u017ce by\u0107 za ma\u0142o, a i tak oka\u017ce si\u0119, \u017ce sporo to te nieszcz\u0119sne truizmy, powtarzane po wielokro\u0107. Dlatego po prostu \u2013 dla mnie za wyznawan\u0105 filozofi\u0119, erudycj\u0119 i wyobra\u017ani\u0119 pozwalaj\u0105c\u0105 kreowa\u0107 \u015bwiaty zadziwiaj\u0105ce (i jak\u017ce zmienne), nale\u017cy do klasyki \u015bwiatowo naj\u015bci\u015blejszej.<\/em><\/p>\n